Người lao động bị giãn hợp đồng có được bảo lưu thời gian tham gia BHXH không?

Nhiều người lầm tưởng rằng tạm hoãn hợp đồng sẽ làm mất toàn bộ thời gian đóng BHXH trước đó. Thực tế, chỉ có thời gian không phát sinh đóng là bị gián đoạn; thời gian đã tham gia trước đó vẫn được giữ nguyên để cộng nối sau này.

I. Bảng tra cứu nhanh

Mốc quan trọng: Không làm việc và không hưởng lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng thì tháng đó không đóng BHXH bắt buộc và không tính là thời gian đóng BHXH.

II. Khi nào được bảo lưu, khi nào bị gián đoạn?

1. Trường hợp không có thỏa thuận đóng BHXH bắt buộc

Nếu người lao động tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động và rơi vào tình huống không làm việc, không hưởng lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng, thì tháng đó không đóng BHXH bắt buộc. Điều quan trọng là: không đóng trong tháng đó không đồng nghĩa với mất thời gian đã đóng trước đó. Phần đã đóng vẫn được cộng dồn cho các giai đoạn sau.

2. Trường hợp có thỏa thuận tiếp tục đóng BHXH bắt buộc

Nếu người lao động và người sử dụng lao động có thỏa thuận tiếp tục đóng BHXH bắt buộc trong thời gian tạm hoãn, thời gian này vẫn được tính liên tục. Lưu ý: Hồ sơ nội bộ thường chỉ ghi tạm hoãn hợp đồng mà không thể hiện rõ thỏa thuận về BHXH, dễ dẫn đến sai sót.

3. Phân biệt với trường hợp nghỉ việc

Quy định về bảo lưu thời gian đóng BHXH được áp dụng rõ cho trường hợp người lao động nghỉ việc mà chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu, chưa hưởng BHXH một lần hoặc chưa hưởng trợ cấp hằng tháng. Cần phân biệt: tạm hoãn hợp đồng và nghỉ việc là hai tình huống pháp lý khác nhau, do đó cách xử lý BHXH cũng khác nhau.

III. Có thể tham gia BHXH tự nguyện để cộng nối thời gian

Từ ngày 01/7/2025, người đang tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động, nếu không có thỏa thuận đóng BHXH bắt buộc trong thời gian này, thuộc đối tượng tham gia BHXH tự nguyện. Đây là giải pháp thực tế để duy trì quá trình tham gia, tránh để thời gian gián đoạn quá lâu.

Con số quan trọng: Mức đóng BHXH tự nguyện là 22% của mức thu nhập làm căn cứ đóng do người tham gia lựa chọn.

Ví dụ thực tế

Một người lao động tạm hoãn hợp đồng 6 tháng, không hưởng lương và không có thỏa thuận đóng BHXH bắt buộc. Khi đó, 6 tháng này không được tính là thời gian đóng BHXH bắt buộc, nhưng toàn bộ thời gian đã đóng trước đó vẫn được bảo lưu. Người lao động sau đó có thể quay lại đóng tiếp hoặc tham gia BHXH tự nguyện để cộng nối thời gian.

Lưu ý

• Lỗi thường gặp: người lao động nghĩ thời gian đã đóng bị mất nên vội làm thủ tục hưởng BHXH một lần.
• Không phân biệt giữa tạm hoãn hợp đồng và chấm dứt hợp đồng cũng là lỗi thường gặp.
• Nếu có thỏa thuận tiếp tục đóng BHXH bắt buộc, cần kiểm tra hồ sơ thể hiện rõ nội dung này để tránh vướng mắc khi đối chiếu sau này.
• Nếu tạm hoãn kéo dài, nên cân nhắc tham gia BHXH tự nguyện để không bị gián đoạn quá lâu.