Người tham gia BHXH tự nguyện có được hưởng trợ cấp thất nghiệp không?

I. Bảng tra cứu nhanh

Thời hạn nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp: trong vòng 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.

II. Vì sao BHXH tự nguyện không làm phát sinh trợ cấp thất nghiệp?

BHTN chỉ áp dụng cho người lao động thuộc diện tham gia theo Luật Việc làm, còn BHXH tự nguyện không thay thế cho thời gian đóng BHTN. Vì vậy, thời gian đóng BHXH tự nguyện không được dùng để tính điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Tham gia BHXH tự nguyện chỉ giúp tích lũy cho các chế độ của chính BHXH tự nguyện, gồm trợ cấp thai sản, hưu trí, tử tuất, tai nạn lao động, chứ không bao gồm trợ cấp thất nghiệp.

III. Khi nào vẫn có thể hưởng trợ cấp thất nghiệp?

1. Trường hợp đã từng đóng BHTN bắt buộc

Nếu trước đây người lao động đã có thời gian đóng BHTN bắt buộc, vẫn có thể xem xét hưởng trợ cấp thất nghiệp trên phần thời gian đã đóng. Lưu ý: quyền hưởng phát sinh từ thời gian đóng BHTN trước đây, không phải từ việc đang tham gia BHXH tự nguyện hiện tại.

• Nếu thuộc đối tượng tham gia BHTN theo luật, có thời gian đóng BHTN đủ điều kiện, chấm dứt hợp đồng đúng quy định và nộp hồ sơ trong thời hạn luật định, thì có thể được hưởng trợ cấp thất nghiệp.
• Nếu chỉ có thời gian đóng BHXH tự nguyện mà không có thời gian đóng BHTN, thì không đủ căn cứ hưởng trợ cấp thất nghiệp.

2. Một số mốc cần nhớ khi làm hồ sơ

Có thời gian đóng BHTN nhưng để quá 03 tháng mới nộp hồ sơ sẽ không được giải quyết chế độ trong đợt đó.

Ví dụ thực tế

Một người lao động đã đóng BHTN bắt buộc 24 tháng tại công ty, sau khi nghỉ việc thì tham gia BHXH tự nguyện để lo phần hưu trí. Trường hợp này vẫn có thể được hưởng 03 tháng trợ cấp thất nghiệp nếu nộp hồ sơ đúng hạn và đáp ứng điều kiện luật định.

IV. Hồ sơ và những điểm cần lưu ý

1. Hồ sơ thường phải có

• Đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp (Mẫu số 03 hoặc mẫu tương đương theo quy định áp dụng).
• Bản chính hoặc bản sao giấy tờ xác nhận chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.
• Sổ BHXH.

2. Một số sai sót phổ biến

• Cho rằng chỉ cần đóng BHXH tự nguyện là đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp.
• Không nộp hồ sơ trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng.
• Nhầm BHXH tự nguyện với BHTN.

Lưu ý quan trọng

Người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp vẫn có thể tham gia BHXH tự nguyện để tích lũy thời gian cho chế độ dài hạn như hưu trí. Việc tham gia này không thuộc trường hợp tạm dừng hoặc chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp. Tuy nhiên, người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp vẫn cần thực hiện nghĩa vụ thông báo tình hình tìm kiếm việc làm hằng tháng. Nếu không thông báo, có thể bị tạm dừng hưởng. Nếu liên tục 3 tháng không thông báo, có thể bị chấm dứt hưởng.